Monopolie

Het is de gruwel van iedere inkoper: de monopolist. Vooral als deze zich ook nog in het strategische kwadrant bevindt en er veel geld is gemoeid met de leveranciersrelatie. Het is nogal lastig om een partnership te realiseren als slechts één partij hier belang bij heeft.

Het is de gruwel van iedere inkoper: de monopolist. Vooral als deze zich ook nog in het strategische kwadrant bevindt en er veel geld is gemoeid met de leveranciersrelatie. Het is nogal lastig om een partnership te realiseren als slechts één partij hier belang bij heeft. Als inkoper hebben we liever de mogelijkheid van meerdere alternatieven – om onszelf, onze organisatie én de leverancier scherp te houden. We kennen allemaal het voorbeeld van Microsoft en de zegen van het ontstaan van open sourcesoftware, maar ook op vele andere gebieden, zowel bij producten als diensten, kan er sprake zijn van een monopolie.

Bij een daadwerkelijk monopolie zijn er soms mogelijkheden voor nieuwe samenwerkingsvormen buiten de oorspronkelijke leverancier-klant relatie. Als beide partijen bij deze samenwerking belang hebben blijken zij hierin gezamenlijk zeer creatief te kunnen zijn en zelfs tot nieuwe business modellen te kunnen komen.

Iets anders is het, wanneer er geen sprake is van een daadwerkelijk monopolie, maar de klant de situatie wel als zodanig ervaart. Het kan zijn dat er sprake is van een voormalig monopolie (door bijvoorbeeld liberalisering), of dat er wel degelijk alternatieven zijn waarvan de klant zich niet bewust is. Ik vind het frappant dat in een dergelijk verondersteld monopolie de klant doorgaans nauwelijks in staat blijkt zich anders te gedragen dan als ‘klant-van-een-monopolist’. Natuurlijk heeft de leverancier in een verondersteld monopolie er belang bij, zich als monopolist te gedragen, maar een inkoper moet van zeer goeden huize komen om bij een verondersteld monopolie de eigen organisatie in een andere modus te krijgen om de organisatie vervolgens te laten profiteren van het feit dat er wel degelijk sprake is van concurrentie. Maar dan moet je die wel willen zien.